گیربکسها به همان اندازه که مهم هستند از قطعات متعددی نیز تشکیل میشوند. مهمترین بخش یک گیربکس چرخدندههای آن هستند که بسته به نوع گیربکس در اشکال و جنسهای مختلف مورد استفاده قرار میگیرند. در ساختمان گیربکس تعداد زیادی چرخ دنده روی هم سوار میشوند و بسته به فعالیت هر یک، میزان قدرت و گشتاور انتقالی از موتور به چرخها مشخص میشود. هریک از چرخ دندهها نشانگر یکی از دندههای روی دسته دنده (سرعت دنده) داخل کابین هستند.
وجود این چرخ دندهها در تمام انواع گیربکس ثابت است اما نوع و تعداد آنها تغییر میکند. اگر میخواهید تصوری از چرخدندههای داخل یک گیربکس داشته باشید، چرخدندههای مختلف یک دوچرخه دندهای را تصور کنید که احتمالا آن را زیاد دیدهاید.
🟣🔸🟣پوسته گیربکس🟣🔸🟣
جنس این بخش از چدن ریختهگری است و چرخ دندهها، یاتاقانهای گیربکس و محورها را در خود جای میدهد.
🟣🔸🟣شافت ورودی یا محور کلاچ🟣🔸🟣
این محور که به شافت کلاچ نیز معروف است محور محرک گیربکس محسوب میشود. این محور به صورت یک پارچه به چرخ دندهای در بخش ورودی پوسته گیربکس متصل است و از طریق کلاچ با موتور خودرو در ارتباط است.
🟣🔸🟣شافت واسط یا محور زیر🟣🔸🟣
این محور وظیفه انتقال گشتاور از محور محرک به محور متحرک را بر عهده دارد. روی آن تعدادی چرخ دنده تعبیه شده است که با محور یک پارچه هستند. چرخ دنده ابتدایی این محور با چرخدندهی محور محرک درگیر است و سرعت ورودی را که توسط موتور تولید شده است، به همان صورت و بدون تغییر در میزان آن به سمت شاف خروجی هدایت میکند. چرخ دندههای روی این شافت اندازههای متفاوتی دارند.